قلمزنی اصفهان نمونه ایی از اصیل ترین صنایع دستی ایرانی

قلم زنی اصفهان

قلمزنی اصفهان یکی از شناخته شده ترین صنایع دستی است که با استفاده از ابزارهایی نظیر قلم و چکش، خطوط زیبا و نقوش جذابی را روی سطوح فلزی به وجود می‌آورد.
فلزات ارزشمندی همچون طلا، نقره، مس و برنج به عنوان زیرساخت برای آثار هنری قلمزنی همیشه مورد توجه بوده است. هنر قلمزنی اصفهان به عنوان یک هنر برای حکاکی نقوش و طرح های زیبای سنتی و الگوهای متنوع بر روی سطوح فلزی شناخته می‌شود.

در جریان کار و فرآیند ساخت هنرمندان و صنعتگران از ابزارهایی نظیر قلم‌های فلزی از جنس فولاد با چکش های مخصوص دسته‌های چوبی برای خلق محصولات بسیار زیبا بهره می‌برند. کیفیت ساخت محصولات صنایع دستی قلم زنی اصفهان در کارگاه های مختلف، متفاوت است.

تاریخچه هنر قلمزنی

این هنر ارزشمند و نفیس که نمایانگر فرهنگ و تمدن مردم ایران است از دوران‌های کهن تا به امروز جایگاه ویژه‌ای در حوزه صنایع دستی داشته است. این هنر قدیمی و تاریخی جزئی از هنرهای سنتی ایران است و در رده‌ی هنرهای صناعی و فلزکاری قرار دارد.

با توجه به تاریخچه‌ی درخشان این هنر نمی‌توان اهمیت و تأثیر آن را کم‌ شمرد. هنر قلم‌زنی اصفهان نه تنها به عنوان یک هنر بلکه به عنوان یکی از عناصر فرهنگ و هویت ملی ایران جایگاه ویژه‌ای دارد که از دیرباز تا به امروز در میان مردم کشورمان احترام و ارزش بیشماری دارد.

تهیه و ساخت ظروف قلمزنی ممکن است در مناطق مختلف ایران است متفاوت باشد. امروزه گروه‌هایی از هنرمندان در شهرهای مختلف ایران از جمله شیراز، اصفهان، تبریز و تهران در این زمینه فعالیت می‌کنند.

هر شهر کشورمان با توجه به الگوهای مشخص دارای مکتب ویژه ایی در اجرای هنر قلمزنی هستند. طرح و نقش های قلم زنی شده بر روی ظروف با توجه به سبک هر منطقه متفاوت است.

روش و شیوه قلمزنی

هنر قلم‌زنی به چندین روش انجام می‌شود. اگر صنعتگر تنها قصد دارد فرورفتگی و برآمدگی جزعی بر روی سطح فلز بوجود آورد فرآیند نسبتا ساده‌ای است. اما در اکثر مواقع قلمزنی فلز به صورت برجسته انجام می‌شود یا ترکیبی از نقوش برجسته و فرورفتگی های ساده است.

برای ایجاد طرح های برجسته کپی طرح با استفاده از ابزار خاص پانچ و توخالی می‌شود. سپس بر روی سطح ظرفی که قبلا با قیر آن محکم شده است چسبانده می شود.

اگر قرار باشد روی یک وسیله صاف مانند سینی، بشقاب، کاسه و غیره قلمزنی شود این کار ساده است. اما اگر قلم‌زنی روی یک سطح کروی یا بسته انجام شود معمولا هنرمندان قسمتی را که باید برجسته شود جداگانه می سازند و آن را با روشی بسیار ظریف به قطعه لحیم می‌کنند.

همچنین برای جلوگیری از کاهش جذابیت محصول بخش اضافی معمولا توسط قلمزنی شده و به سطح محصول متصل می‌کند. یادآوری می کنیم برای جلوگیری از سوراخ شدن و آسیب دیدن سطح فلزی ظروف، معمولا در ابتدا زیر یا درون آنها با قیر داغ پوشانده شده و پس از سرد شدن عملیات قلمزنی انجام می شود.

انواع سبک قلمزنی

سبک‌های مختلف قلم‌زنی به شرح زیر است:

1. سبک برجسته : در این سبک قلم زن باید از دو جهت به فلز ضربه بزند تا فرورفتگی بیشتری در سطح طرح به وجود آید. این تکنیک با نام جنده کاری مشهور است و قلم زن باید بدون خطا مرحله اول را انجام دهد.
2. سبک عکاسی : در این سبک موضوع و طراحی قلم با ایجاد سایه ها و خطوط در پس‌ زمینه بدون تمایز آشکار بین سوژه و پس‌ زمینه ایجاد می شود. از این تکنیک بیشتر برای قلمزنی چهره بر روی فلزات استفاده می گردد.
3. سبک مشبک : در این سبک قلم زن با برش و جداسازی پس‌زمینه از سطح کار طرح را به نمایش می‌گذارد. طرح های مشبک برای ظروف مختلف تزئینی مورد استفاده قرار می گیرند.

مراحل ساخت قلمزنی اصفهان

مراحل قلم‌ زنی به شرح زیر است:

• آماده سازی سطح : ابتدا ظرفی که قرار است قلمزنی شود با ترکیبی از قیر داغ و خاکستر پر می‌شود. این مخلوط پس از سرد شدن جامد و آماده قلمزنی می‌شود.
• قلمزنی طرح : طرح مورد نظر یا با ماژیک بر روی سطح فلز کشیده می شود و یا کاغذ الگوی آن بر روی ظرف چسبانده می گردد. سپس با قلم های مخصوص حکاکی انجام می گردد.
• پوشش و رنگ آمیزی : در این مرحله قبل از پوشاندن نواحی حکاکی شده با پودر زغال، قیر با حرارت مذاب می شود تا آن را از ظرف جدا کنند. پس از این مرحله نواحی مورد نظر با پودر زغال و واکس پوشانده می‌شوند.

فرایند قلمزنی اصفهان به هنرمند اجازه می‌دهد تا اثری زیبا و جذاب را ایجاد کند و جزئیات طرح مورد نظر خود را به دقت ترسیم کند.

• نمایان شدن نقش : پس از پرداخت ظرف طرح قلمزنی شده روی سطح کار نمایان می‌شود. قابل ذکر است که پروسه تمیزکاری و پرداخت نهایی بسیار مهم می باشد.

انواع محصولات قلمزنی

با توجه به تنوع اجناس قلمزنی اصفهان برخی از این محصولات شامل موارد زیر می‌شوند:

• سماور
• مجمع
• سینی
• شکلات خوری
• میوه‌خوری
• تابلو
• شیرینی خوری
• کاسه
• قهوه‌جوش
• گلدان
• کشکول
• تنگ
• سرویس چایخوری و غیره

با این تنوع محصولات شما می‌توانید مواردی را انتخاب کنید که با سلیقه و نیازتان بیشترین تطابق را دارند.

خرید قلمزنی اصفهان

خرید قلم‌ زنی از اصفهان به معنای دستیابی به باکیفیت‌ترین و زیباترین محصولات قلمزنی در ایران است. در این شهر مجموعه‌ای از صنایع‌دستی زیبا توسط هنرمندان متخصص و مجرب تولید می‌ شود.

فروشگاه صنایع دستی بازار مینا به شما امکان می‌دهد تا بر اساس سلیقه و نیازهای خود بهترین ها را چه برای استفاده روزمره و چه برای تزئین فضای پیرامون خود انتخاب کنید. ظروف قلمزنی برای تهیه هدایای اداری ارزشمند بسیار مناسب است.

در هر لحظه می‌توانید محصولات قلمزنی اصفهان با کیفیت بالا و زیبا را از اصفهان به صورت آنلاین تهیه نمائید. با خرید از فروشگاه آنلاین بازار مینا محصولات صنایع دستی با کیفیت و قیمت مناسب را در اختیار داشته باشید.

منبع : مستر هدیه MrHediye.ir